Napar z imbiru może wspierać trawienie, łagodzić mdłości i działać rozgrzewająco. Zawarte w nim gingerole i szoagole mają właściwości przeciwwymiotne, przeciwzapalne oraz częściowo przeciwbólowe. To jednak środek wspomagający, a nie zamiennik leczenia zaleconego przez lekarza.
Na co pomaga napar z imbiru?
Surowcem jest najczęściej kłącze imbiru lekarskiego (Zingiber officinale). Za jego charakterystyczny, ostry smak i część działania odpowiadają olejki eteryczne, w tym gingerole. Podczas suszenia część gingeroli przekształca się w szoagole. Związki te wpływają między innymi na motorykę przewodu pokarmowego oraz procesy związane ze stanem zapalnym.
Napar może być pomocny przy przejściowych dolegliwościach, ale siła działania zależy od ilości surowca, sposobu przygotowania i indywidualnej reakcji organizmu. Najlepiej traktować go jako uzupełnienie diety i codziennego postępowania, nie jako terapię infekcji, chorób przewlekłych czy silnego bólu.
Poniższa tabela pokazuje najczęstsze zastosowania naparu i mechanizmy, które mogą odpowiadać za jego działanie:
| Dolegliwość | Działanie imbiru | Co może dać napar? |
|---|---|---|
| Mdłości i wymioty | Działanie przeciwwymiotne gingeroli i szoagoli | Łagodzenie nudności, także związanych z chorobą lokomocyjną |
| Niestrawność i wzdęcia | Wsparcie motoryki przewodu pokarmowego | Mniejsze uczucie pełności i dyskomfortu po posiłku |
| Przeziębienie | Rozgrzewanie oraz działanie przeciwdrobnoustrojowe obserwowane w badaniach laboratoryjnych | Wsparcie nawodnienia i łagodzenie uczucia wychłodzenia |
| Ból o podłożu zapalnym | Wpływ na procesy związane ze stanem zapalnym | Możliwe zmniejszenie łagodnego bólu, na przykład miesiączkowego |
Najczęściej wymieniane właściwości naparu z imbiru obejmują:
- Łagodzenie mdłości, w tym nudności podczas podróży. W ciąży jego stosowanie wymaga wcześniejszej konsultacji, zwłaszcza przy zgadze lub wrażliwym żołądku.
- Wsparcie trawienia i zmniejszenie wzdęć, uczucia pełności oraz przejściowego dyskomfortu po jedzeniu.
- Działanie przeciwzapalne i przeciwbólowe, które może wspierać łagodzenie bólu miesiączkowego lub napięciowego, ale nie zastępuje diagnostyki i leczenia.
- Efekt rozgrzewający, dzięki któremu napar chętnie pije się przy przeziębieniu. Nie skraca on jednak automatycznie czasu infekcji ani nie zastępuje leków, gdy są potrzebne.
- Aktywność przeciwdrobnoustrojowa wykazywana w części badań laboratoryjnych. Nie oznacza to, że napar leczy zatrucia pokarmowe lub infekcje bakteryjne.
Imbir zawiera także olejek eteryczny, którego udział w kłączu według przytoczonych danych wynosi około 1,5–3,3 proc. Jego składniki odpowiadają za zapach, smak i część właściwości biologicznych. Efekt naparu jest jednak łagodniejszy i mniej przewidywalny niż działanie standaryzowanych preparatów ocenianych w badaniach.
Jak przygotować napar z imbiru?
Ścieranie zwiększa kontakt surowca z wodą i uwalnia więcej soku oraz olejku eterycznego niż samo krojenie. Taki napar będzie intensywniejszy w smaku. Do przygotowania jednej porcji możesz użyć niewielkiego kawałka świeżego kłącza i około jednej szklanki gorącej wody.
- Obierz imbir cienko, najlepiej za pomocą łyżeczki, i zetrzyj go na drobnych oczkach. Jeśli zależy Ci na łagodniejszym napoju, pokrój go w cienkie plasterki.
- Umieść surowiec w kubku lub zaparzaczu i zalej gorącą wodą.
- Przykryj naczynie i pozostaw napar na około 3–4 minuty. Dłuższe parzenie zwiększy intensywność smaku.
- Przecedź napój, jeśli użyto startego kłącza, a po lekkim przestudzeniu dodaj miód lub sok z cytryny.
Miód lepiej dodawać do napoju, który nie jest już wrzący. Cytryna może poprawić smak, ale przy refluksie lub skłonności do zgagi może nasilić objawy. Napar można przygotować także z suszonego, rozdrobnionego imbiru, jednak jego intensywność zależy od jakości i stopnia rozdrobnienia surowca.
Kiedy napar z imbiru może szkodzić?
Imbir nie jest obojętny dla każdego. Większa ilość może wywołać pieczenie w żołądku, zgagę, ból brzucha lub biegunkę. Ostrożność jest szczególnie ważna przy chorobach przewodu pokarmowego i podczas przyjmowania leków wpływających na krzepnięcie.
Jeśli masz przewlekłą chorobę, przyjmujesz leki przeciwzakrzepowe albo jesteś w ciąży, skonsultuj regularne picie naparu z lekarzem lub farmaceutą.
Ogranicz stosowanie lub zrezygnuj z naparu bez konsultacji, gdy występują:
- choroba wrzodowa żołądka lub dwunastnicy, nasilony refluks i inne dolegliwości, które pogarszają się po ostrych produktach
- skłonność do zgagi, bólu brzucha lub biegunki po imbirze
- hemofilia albo inne zaburzenia krzepnięcia
- leczenie przeciwzakrzepowe lub przeciwpłytkowe
- ciąża, szczególnie przy nasilonej zgadze, wymiotach lub innych problemach żołądkowych
- niestabilne ciśnienie tętnicze lub leczenie chorób układu krążenia wymagające kontroli lekarza
Przy uporczywych wymiotach, silnym bólu brzucha, wysokiej gorączce, objawach odwodnienia albo podejrzeniu zatrucia pokarmowego potrzebna jest konsultacja medyczna. Napar z imbiru może łagodzić niektóre objawy, lecz nie zastępuje rozpoznania ani leczenia specjalistycznego.
Artykuł nie stanowi porady medycznej i powstał wyłącznie w celach informacyjnych. Redakcja nie ponosi odpowiedzialności za wszelkie negatywne skutki wdrożonych zaleceń. Zawsze zasięgnij opinii specjalisty medycyny w powyższym zakresie.
